Quy định của pháp luật hiện hành về công bố di chúc

Câu hỏi:

Luật sư cho tôi hỏi: Theo quy định của pháp luật hiện hành, di chúc được công bố khi nào? Ai có quyền công bố di chúc? Cách thức công bố di chúc được quy định như thế nào?

Trả lời:

Cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi đề nghị tư vấn đến công ty Luật Hoàng Phi. Về trường hợp của bạn, chúng tôi xin tư vấn như sau:

Tư vấn về công bố di chúc

Di chúc có hiệu lực kể từ thời điểm người lập di chúc chết hay còn gọi là thời điểm mở thừa kế. Việc công bố di chúc được thực hiện bắt đầu từ thời điểm mở thừa kế (có thể được thực hiện vào thời điểm mở thừa kế hoặc sau thời điểm mở thừa kế).

Khi người lập di chúc chết, thì người giữ di chúc phải giao lại di chúc cho một trong số những người thừa kế của người lập di chúc, hoặc giao cho người có thẩm quyền công bố di chúc. Việc giao lại di chúc phải thực hiện trước sự có mặt của hai người làm chứng và phải lập thành văn bản, có chữ ký của người giao, người nhận di chúc và chữ ký của những người làm chứng (điểm c khoản 3 Điểu 665 Bộ luật dân sự năm 2005). Quy định này nhằm bảo đảm tính nguyên vẹn, bí mật của di chúc, tránh sự thay thế di chúc khác không có giá trị pháp lý vì đã được người lập di chúc huỷ bỏ.

Đối với di chúc được lập với hình thức có chứng nhận của Cơ quan công chứng, và người lập di chúc yêu cầu Cơ quan công chứng lưu giữ di chúc, thì khoản 1 Điều 762 Bộ luật dân sự năm 2005 quy định rõ “người công bố di chúc là Công chứng viên thuộc Cơ quan công chứng nơi lưu giữ di chúc.”

Đối với di chúc mà người lập di chúc chỉ định người công bố di chúc thì người này có nghĩa vụ công bố di chúc; nếu người để lại di chúc không chỉ định hoặc có chỉ định nhưng người được chỉ định từ chối công bố di chúc thì những người thừa kế còn lại thỏa thuận cử người công bô  di chúc.

Pháp luật không quy định cụ thể điều kiện của ngưòi công bô’ di chúc. Do vậy, người công bố di chúc có thể là bất kỳ ai (trong hoặc ngoài hàng thừa kế theo pháp luật, người thừa kế theo di chúc) có năng lực hành vi dân sự đầy đủ.

Trên thực tế, theo phong tục tập quán của dân tộc ta, ít có trường hợp người có tài sản vừa mới chết đã có sự phân chia di sản của người chết.

Do vậy, Điểu 672 Bộ luật dân sự năm 2005 quy định sau thời điểm mở thừa kế, người công bố di chúc phải sao gửi di chúc tới tất cả những người có liên quan đến nội dung di chúc. Những người có liên quan đến nội dung của di chúc khi nhận được bản sao của di chúc có quyền yêu cầu người công bố di chúc cho đối chiếu với bản gốc. Quy định này nhằm bảo đảm cho việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của những người thừa kế theo di chúc đúng với ý nguyện của người lập di chúc.

Trong trường hợp cần tư vấn thêm, bạn có thể liên hệ với Luật sư của Luật Hoàng Phi qua TỔNG ĐÀI TƯ VẤN LUẬT MIỄN PHÍ 19006557 để được tư vấn.