Trang chủ Giáo dục Dàn ý Ai đã đặt tên cho dòng sông?
  • Thứ năm, 25/05/2023 |
  • Giáo dục |
  • 4152 Lượt xem

Dàn ý Ai đã đặt tên cho dòng sông?

“Ai đã đặt tên cho dòng sông?” là bài bút kí xuất sắc của Hoàng Phủ Ngọc Tường khi viết về dòng sông Hương trữ tĩnh, thơ mộng của Huế, mạch cảm xúc của bài kí chính là vẻ đẹp đặc trưng, riêng biệt của con sông duy nhất chảy qua dòng thành phố Huế.

Dàn ý Ai đã đặt tên cho dòng sông? là một trong những nội dung các bạn học sinh cần lưu ý trong quá trình phân tích tác phẩm. Ai đã đặt tên cho dòng sông đã làm hiện lên trước mắt người đọc hình ảnh một dòng sông Hương với vẻ đẹp thật nữ tính, làm mê đắm không chỉ với người dân xứ Huế mà còn cả những người lữ khách từng đặt chân tới nơi đây.

Giới thiệu về tác phẩm Ai đã đặt tên cho dòng sông?

“Ai đã đặt tên cho dòng sông?” là bài bút kí xuất sắc của Hoàng Phủ Ngọc Tường khi viết về dòng sông Hương trữ tĩnh, thơ mộng của Huế.

Mạch cảm xúc của bài kí chính là vẻ đẹp đặc trưng, riêng biệt của con sông duy nhất chảy qua dòng thành phố Huế. Hoàng Phủ Ngọc Tường đã rất tài tình khi lột tả được hết vẻ đẹp và linh hồn của dòng sông mang đặc trưng của Huế này.

Khi phân tích tác phẩm thì Dàn ý Ai đã đặt tên cho dòng sông là bước đầu tiên mà các em học sinh nên thực hiện.

Dàn ý Ai đã đặt tên cho dòng sông? – Mẫu 1

Mở bài: Giới thiệu vài nét về tác giả, tác phẩm

– Hoàng Phủ Ngọc Tường là một người nghệ sĩ có vốn hiểu biết sâu rộng trên nhiều lĩnh vực, là nhà văn chuyên viết về bút kí, có sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa chất trí tuệ và trữ tình, giữa nghị luận sắc bén và suy tư đa chiều.

– Ai đã đặt tên cho dòng sông trích trong bút kí cùng tên, hoàn thành tại Huế, nội dung chính thể hiện vẻ đẹp nên thơ của dòng sông Hương và tình yêu thương của tác giả đối với thiên nhiên đất nước.

Thân bài

– Nhan đề Ai đã đặt tên cho dòng sông đã dẫn dắt người đọc đến với cội nguồn tên gọi của dòng Hương thơ mộng, nhấn mạnh đến vẻ đẹp huyền thoại của sông Hương, khát vọng của con người muốn đem cái đẹp về xây đắp cho xứ Huế, gợi lòng biết ơn đến những con người khai phá vùng đất ấy.

– Bài bút kí Ai đã đặt tên cho dòng sông đã lí giải tên dòng sông bằng một huyền thoại mĩ lệ của người dân làng Thành Chung.

– Lấy tên nhan đề cho bài bút kí dưới hình thức của một câu hỏi nhằm mục đích dẫn dắt, gợi mở người đọc về nguồn gốc tên gọi của dòng sông, nói lên những khát vọng, niềm tự hào của con người khi muốn mang cái đẹp, tiếng thơm để gây dựng, vun đắp cho văn hóa, lịch sử của xứ Huế.

Hình tượng sông Hương

– Dòng sông thiên nhiên:

+ Ở thượng nguồn: “bản trường ca của rừng già”, “cô gái Di-gan”, “người con gái của rừng già”, “người mẹ phù sa của vùng văn hóa xứ sở”.

+ Từ thượng nguồn đến Huế: Sông Hương như người con gái lần đầu đến với tình yêu một mặt rất e lệ, một mặt táo bạo chủ động.

+ Trong lòng Huế: sông Hương như một người con gái đắm say tình tứ khi bên người mình yêu, người con gái tài hoa “tài nữ đánh đàn trong đêm khuya”.

+ Từ biệt Huế ra biển: Như một người con gái lưu luyến, thủy chung từ biệt người yêu. Tác giả chủ yếu cảm nhận vẻ đẹp sông Hương từ góc độ tình yêu khiến sông Hương hiện lên như một người con gái chung tình hết lòng vì tình yêu.

– Dòng sông lịch sử:

+ Sông Hương là một nhân chứng lịch sử của Huế, của đất nước: “soi bóng kinh thành Phú Xuân của người anh hùng Nguyễn Huệ”, chứng kiến những mất mát đau thương của các cuộc khởi nghĩa thế kỉ XIX,…

+ Sông Hương như một công dân có ý thức trách nhiệm sâu sắc với đất nước: “biết hiến đời mình để làm nên chiến công”,…

+ Là một người con gái anh hùng: Cùng gắn bó với Huế qua nhiều cuộc chiến đấu anh hùng trong thời kì trung đại, đến cách mạng tháng Tám cũng có nhưng chiến công vang dội,…

– Dòng sông văn hóa

+ Sông Hương là “người mẹ phù sa của vùng văn hóa xứ sở”: toàn bộ âm nhạc cổ điển Huế, những bản đàn theo suốt cuộc đời Kiều và bản Tứ đại cảnh đều được sinh thành trên sông nước sông Hương.

+ Là người tài nữ đánh đàn trong đêm khuya: không bao giờ lặp lại trong cảm hứng của các thi nhân.

+ Sông Hương chính là người con gái phóng khoáng, chung thủy trong tình yêu, anh dũng kiên cường trong lịch sử, tài hoa sáng tạo trong âm nhạc, trong văn hóa, khiêm nhường trong đời thường, là hiện thân cho vẻ đẹp người con gái Huế.

Hình tượng cái tôi tác giả:

– Tác giả đã quan sát dòng sông trên nhiều góc độ khác nhau, miêu tả dòng sông trên nhiều phương diện:

+ Là nhà văn có những liên tưởng, so sánh, độc đáo, lối viết tài hoa, uyên bác;

+ Là cái tôi nghệ sĩ có tình yêu tha thiết, say đắm với thiên nhiên Huế và đất nước.

– Đặc sắc nghệ thuật: Nghệ thuật xây dựng hình tượng sông Hương; Liên tưởng độc đáo; Sử dụng từ ngữ đặc sắc, văn phong tao nhã.

Kết bài: Khái quát giá trị nội dung tác phẩm; Cảm nhận của em về tac phẩm.

Dàn ý Ai đã đặt tên cho dòng sông? – Mẫu 2

Mở bài: Giới thiệu tác giả, tác phẩm:

– Hoàng Phủ Ngọc Tường (1937) là nhà văn xứ Huế, có phong cách nghệ thuật độc đáo với sở trường là tùy bút, bút kí.

– Bài kí “Ai đã đặt tên cho dòng sông?” rút từ tập bút kí cùng tên thể hiện cái “tôi” uyên bác trữ tình và vẻ đẹp của thiên nhiên xứ Huế.

Thân bài

– Nhan đề bài kí: Nhan đề độc đáo, mới lạ bằng cách sử dụng câu hỏi tu từ; Nhấn mạnh vẻ đẹp trữ tình của sông Hương – dòng sông lịch sử, cho thấy khát vọng về cái đẹp và xây dựng cái đẹp của con người xứ Huế.

– Hình ảnh sông Hương

Dưới góc độ địa lí:

+ Sông Hương ở thượng nguồn: Nhìn từ thượng nguồn, sông Hương có mối quan hệ mật thiết với dãy Trường Sơn; Sông Hương rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn; Mang dáng vẻ trữ tình hiện đại; Hiện ra như một cô gái Di-gan phóng khoáng, man dại.

Nghệ thuật: Động từ, tính từ gây ấn tượng mạnh, so sánh, nhân hóa táo bạo.

+ Sông Hương trước khi vào kinh thành Huế: Trở thành người tình dịu dàng và chung thủy của cố đô; Toàn bộ thủy trình của dòng sông như một cuộc kiếm tìm có ý thức; Sông Hương là người con gái đẹp nằm ngủ mơ màng giữa cánh đồng châu hóa đầy hoang dại.

+ Khi ra khỏi vùng núi, sông Hương như một nàng thiếu nữ được đánh thức bỗng bừng lên sức trẻ và niềm khao khát của tuổi thanh xuân để chuyển dòng liên tục.

Nghệ thuật: Biện pháp kể, tả kết hợp nhuần nhuyễn và tài hoa làm nổi bật sông Hương ở sự phối cảnh kì thú vừa hài hòa nên thơ, trữ tình.

+ Sông Hương chảy vào thành phố Huế: Sông Hương vui tươi hẳn lên giữa những bãi xanh biếc của vùng ngoại ô Kim Long; Dòng sông kéo một nét thẳng thực yên tâm theo hướng Tây Nam – Đông Bắc, tự uốn một cánh cung rất nhẹ nhàng sang đến Cồn Hến, dòng sông mềm mại hẳn đi như một tiếng “vâng” không nói ra của tình yêu.

Sông Hương duy nhất thuộc về một thành phố, là niềm tự hào của xứ Huế; Nhìn bằng con mắt hội họa, sông Hương và những chi lưu của nó tạo nên những nét cổ kính của cố đô; Qua cách cảm nhận âm nhạc, sông Hương như một điệu “slow” dành riêng cho xứ Huế.

Sông Hương được cảm nhận ở nhiều phương diện khác nhau, sông Hương được nhìn nhận, đối sánh trong các ngành nghệ thuật, vẻ đẹp ấy được hội tụ dưới cái nhìn tài hoa của Hoàng Phủ Ngọc Tường.

– Sông Hương trong mối quan hệ với lịch sử dân tộc:

+ Sông Hương mang vẻ đẹp hùng ca, ghi dấu những vinh quang từ thuở còn là một dòng sông biên thùy, xa xôi.

+ Sông Hương trở thành chứng nhân lịch sử.

– Sông Hương qua góc nhìn văn hóa và thơ ca:

+ Sông Hương từ góc độ văn hóa: Trong cách nhìn với âm nhạc: Gắn sông Hương với một nền âm nhạc cổ điển Huế. Từ góc nhìn văn hóa: Người nghệ sĩ đã tưởng tượng về đại thi hào Nguyễn Du và về Kiều.

+ Sông Hương từ góc độ thơ ca: Mỗi nhà thơ đều có một khám phá riêng về nó. Sông Hương oan hoài trong nỗi sầu vạn cổ trong thơ Bà huyện Thanh Quan, sức mạnh phục sinh của tâm hồn trong thơ Tố Hữu.

Nghệ thuật so sánh, liên tưởng độc đáo tạo nên một dấu ấn riêng về phong cách nghệ thuật giàu chất thơ.

– Cái “tôi” của Hoàng Phủ Ngọc Tường

+ Cái “tôi” tài hoa, uyên bác.

+ Cái “tôi” nặng lòng với quê hương xứ sở.

+ Cái “tôi” đa phong cách, mang dấu ấn riêng biệt, giàu chất thơ.

– Nghệ thuật: Văn phong tao nhã, tinh tế, tài hoa, lắng vào chiều sâu nội tâm; So sánh, nhân hóa táo bạo; Được vận dụng nhiều kiến thức về địa lí, văn hóa, lịch sử do vậy sông Hương được nhìn dưới nhiều góc độ khác nhau. Ngôn từ chọn lọc, uyên bác.

– Đánh giá: Thể hiện tấm lòng yêu thiết tha sông Hương, cố đô Huế của nhà văn; Qua tác phẩm, cho thấy vốn hiểu biết phong phú về văn hóa, lịch sử, địa lí của tác giả; Khẳng định được thành công của tác giả ở thể bút kí, thể hiện cái “tôi” riêng biệt, trữ tình; Để lại bài học về tình yêu thiên nhiên, quê hương đất nước cho mỗi chúng ta.

Kết bài: Nêu cảm nghĩ cá nhân về tác phẩm “Ai đã đặt tên cho dòng sông?”

Dàn ý Ai đã đặt tên cho dòng sông? – Mẫu 3

Mở bài:

– Giới thiệu tác giả Hoàng Phủ Ngọc Tường (nhà văn chuyên viết về bút kí), tác phẩm “Ai đã đặt tên cho dòng sông?” (một bài bút kí xuất sắc).

– Dẫn dắt phân tích tùy bút “Ai đã đặt tên cho dòng sông” .

Thân bài:

– Hoàn cảnh sáng tác – xuất xứ: Viết tại Huế, ngày 4-1-1981, in trong tập sách cùng tên. Vị trí đoạn trích “Ai đã đặt tên cho dòng sông” trong SGK, là phần thứ nhất trong toàn bộ bút kí cùng tên.

– Ý nghĩa nhan đề: khẳng định vẻ đẹp biến ảo của con sông cũng đẹp như chính cái tên của nó. Đây cũng là dụng ý nghệ thuật của nhà văn nhằm đi vào miêu tả, ca ngợi vẻ đẹp của dòng sông Hương gắn với xứ Huế thơ mộng – cổ kính.

– Ở nơi khởi nguồn:

+ Sông Hương tựa như bản trường ca của rừng già với nhiều tiết tấu hùng tráng. 

+ Nơi thượng nguồn như một cô gái Di-gan phóng khoáng và man dại o Ra khỏi rừng sông Hương nhanh chóng biến đổi hình hài, mang vẻ đẹp dịu dàng và trí tuệ. 

+ Ở ngoại vi thành phố Huế, tại cánh đồng Châu Hóa, sông Hương như người gái đẹp nằm ngủ mơ màng. 

+ Sau khi ra khỏi vùng núi: Sông Hương chuyển dòng liên tục trông thật mềm mại, duyên dáng. 

+ Vẻ đẹp trầm mặc khi qua lăng tẩm, mang niềm kiêu hãnh âm u được phong kín trong những rừng thông và bừng tươi tắn, trẻ trung khi gặp tiếng chuông chùa Thiên Mụ. 

+ Đến giữa thành phố Huế: Vui tươi hẳn lên mà không ồn ào, bừng sáng mà không chói chang. Sông Hương tỏa thành nhiều nhánh như những cánh tay ôm ấp phố thị. Sông hương trở nên lững lờ đầy tâm trạng. 

+ Trước khi từ biệt Huế: Sông Hương như một người tình dịu dàng và chung thủy 

– Sông Hương nhìn từ góc độ lịch sử, thơ ca, âm nhạc và bản sắc văn hóa Huế. 

+ Bản hùng ca ghi dấu những thế kỉ vinh quang, mang sức mạnh quật cường của dân tộc. 

+ Từ góc độ thơ ca: Sông Hương đầy biến ảo, gợi thi hứng, cảm xúc cho biết bao nghệ sĩ

+ Từ góc độ âm nhạc: Sông Hương trở thành người tài nữ đánh đàn

– Từ góc độ bản sắc văn hóa Huế: Mang đậm bản sắc văn hóa Huế, mang những dáng hình rất đặc trưng Huế.

– Nghệ thuật

+ Văn phong tao nhã, tinh tế, tài hoa

+ Ngôn từ phong phú, gợi hình, gợi cảm, câu văn giàu nhạc điệu

+ Các biện pháp tu từ được sử dụng một cách hiệu quả: so sánh, nhân hóa, ẩn dụ

Kết bài: Khẳng định tài năng của tác giả và vẻ đẹp của bút kí.

Đánh giá bài viết:
5/5 - (6 bình chọn)

ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN QUÝ KHÁCH CÓ THỂ CHỌN HÌNH THỨC SAU

BÀI VIẾT MỚI NHẤT

Một nền kinh tế tăng trưởng bền vững thể hiện ở?

Một nền kinh tế tăng trưởng bền vững thể hiện ở nhịp độ tăng trưởng cao và có cơ cấu kinh tế hợp lí, nhịp độ tăng trưởng cao thể hiện tốc độ phát triển của nền kinh tế, cơ cấu kinh tế hợp lí thể hiện việc phân bố lao động phù hợp và khai thác tốt tài nguyên thiên...

Quá trình đô thị ở nước ta hiện nay

Quá trình đô thị hóa ở nước ta hiện nay phát triển chủ yếu là do quá trình công nghiệp hóa được đẩy mạnh, đô thị hóa ở nước ta chủ yếu gắn với quá trình công nghiệp hóa, các đô thị có hoạt động kinh tế gắn với công nghiệp - dịch...

Học trường tư có chuyển về trường công được không?

Trường công là trường học được xây dựng và thành lập dựa vào những dự án đầu tư kinh tế của Nhà nước, Trung ương hoặc cấp Địa phương, hoạt động của trường công được duy trì và phát triển nhờ vào nguồn kinh phí công của nhà...

Thiên nhiên là gì? Vai trò của thiên nhiên đối với đời sống con người

Tài nguyên thiên nhiên gồm các dạng năng lượng vật chất, thông tin tự nhiên, tồn tại khách quan ngoài ý muốn con người có giá trị, tự thân con người có thể sử dụng được trong hiện tại và tương lai để phục vụ cho sự phát triển của xã...

Vào lớp 10 nên chọn khối nào?

Việc lựa chọn khối thi ngay khi vào lớp 10 giúp học sinh hiểu hơn năng lực của bản thân, nhằm đưa ra định hướng phù hợp trong tương...

Xem thêm

Liên hệ với Luật Hoàng Phi